Browse By

Adhd instanties onbekend met taalvalkuilen

Adhd instanties zoals Bosman, PsyQ en adhdcentrum, the Busy People zijn vaak onbekend met de dyslexie kenmerken van hun doelgroep en de invloed ervan op hun werk.

Dyslexi komt onder 30 tot 40% van de adhd-ers voor (bron Woortblind e.a.). Je zou verwachten dat instanties die zich voornamelijk op deze groep richten, hun taalgebruik aanpassen. Maar de sites, formulieren en folders van deze instanties zijn soms onleesbaar, vooral voor dyslectici.

Lees meer over heldere taal:

Taal valkuilen die vaak voorkomen:

smurfSMURFTAAL.Smurfwoord” is bedacht door Jan Renkema (auteur van de Schrijfwijzer). Een smurfwoord is leeg en nietszeggend en zo algemeen dat het niets meer betekent. Je zou net zo goed het woord ”smurfen” kunnen invullen. bron Redactieprofs.nl 

Voorbeelden: Met name, realiseren, component, aspect, functie, positie, situatie, gebeuren.

Smurftaal: “Deze plannen zijn met name gericht op het realiseren van doelstellingen op de korte termijn.”
Duidelijke taal: “
Met deze plannen willen we snel resultaat bereiken.

Smurftaal: “Ook het aspect van duurzaamheid moet betrokken worden in de discussie.”
Duidelijke taal: “De discussie moet ook gaan over duurzaamheid.”

Smurftaal: “In de thuissituatie kunnen veel vormen van zorg worden geboden.”
Duidelijke taal: “
Wij bieden verschillende soorten zorg aan huis.”

ONPRAKTISCHE TAAL. De teksten bevatten weinig praktische inhoud en zijn te vrijblijvend en algemeen. Dyslexie vriendelijke teksten kun je beeldend voorstellen. Dat kan bij de teksten die Addhoc.nu signaleerde juist niet:

Een voorbeeld op de site van PsyQ:
Vrijblijvende taal: “PsyQ, de naam op het gebied van psycho-medische zorg!
PsyQ biedt specialistische en toegankelijke hulp voor volwassenen met psychische problemen. De optimistische aanpak met aandacht voor persoonlijke wensen, blijkt succesvol. Patiënten pakken doorgaans de draad van hun dagelijks leven snel weer op”.

Duidelijke taal: “PsyQ bestaat al 20 jaar en helpt volwassenen met adhd. We bespreken uw situatie eerst individueel en daarna in werkgroepen met lotgenoten. Er werken bij ons ook artsen die u medicijnen kunnen voorschrijven. Er is een korte wachtlijst en u kunt kiezen op welke dag van de week u wilt komen. U krijgt tips waardoor uw leven minder overheerst wordt door het probleem”.

Een voorbeeld op de site van adhdcentrum.nl

Vrijblijvende taal: “samen met de patiënt, de ouders en een team van hulpverleners, Psychologen en kinderartsen, pakken wij de problemen aan. Ons doel is uitstekende zorg bieden met het accent op continuïteit en doelmatigheid”.

Duidelijker taal: “Onze psychologen en kinderartsen bespreken de problemen met de patient en zijn of haar ouders. We stellen een doel vast en maken een plan voor de lange termijn”.

FEITEN EN MENINGEN  scheiden.
— Bronvermeldingen ontbreken: Een ernstige fout op vele sites, (ook bij NvvP en GGZ) is de frase “Uit onderzoek blijkt dat… ” zonder bronvermelding. Indien u een onderzoek citeert bent u verplicht hier een bronvermelding te plaatsen. (Bronnen: NvJ ,  School voor journalistiek en ”Wat is wetenschap” Sociale wetenschappen, UvU). Vaak wordt de zin ”Uit onderzoek blijkt dat… ” gebruikt om een mening te verpakken alsof het een wetenschappelijk feit is. Echte wetenschappers zouden nooit conclusies uit onderzoek citeren zonder bronvermelding. Een faux pas waar alle bovengenoemde instanties zich schuldig aan maken.
–Methode ontbreekt: De Instanties hangen impliciet een bepaalde theoretische stroming aan over adhd, maar vermelden dat niet. Bij The Busy People wordt wel dr. Hallowell genoemd als invloed, maar voorbeelden uit andere delen van de site zijn letterlijk overgenomen uit S. Kooij. (De twee stromingen Hallowell en Kooij spreken elkaar in de kern tegen).

TANGCONSTRUCTIES (bijzinnen die de inhoud onderbreken). Op redactieprofs.nl leest u meer tips om teksten leesbaarder te maken.

MULTIPLE CHOICE VRAGENLIJSTEN. Multiple choice vragenlijsten zijn dyslexi onvriendelijk (bij sommige vormen van dyslexie). Er zijn scholen die voor hun dyslectische leerlingen aparte niet-multiple choice vragenlijsten maken. Of iemand a, b, of c invult: een dyslecticus zal de inhoud van de antwoorden heel anders interpreteren. Voor instanties met een doelgroep die zo’n grote overlap met dyslexi heeft, zijn de antwoorden van multiple choice vragenlijsten feitelijk onbruikbaar. Maar vreemd genoeg gebruiken adhd instanties de multiple choice vragenlijsten juist veelvuldig!
adhdfund

 

Illustratie rechts: Fragment uit de enquete op adhdfund.com. Je kunt maar een antwoord aanvinken. -Wat klopt hier niet?

 

STRUCTUUR. De sites hebben een onduidelijke en inconsistente structuur.
Persoonswisseling: Op de site van PsyQ wordt er over de adhd-er gesproken in de derde persoon “zij hebben die en die eigenschappen” maar wordt de adhd-er direct aangesproken met ”jij” en dan weer met ”u”. Soms betekent ”wij” de mensen die er werken. Bij 1 artikel wordt met ”u” de verwijzende arts bedoeld (bij het onderwerp second opinion).
Op sites klopt vaak de inhoud van de tekst niet met de kop erboven.
Bij The Busy People staat onder het kopje ”over ons” er eerst een financieel “bedrijfsmodel” inclusief manier van factureren, die naadloos overlopend in een “bedrijfsmodel” dat ingaat op de inhoud van de behandeling (bejegening, teamoverleg, expertise etc). Twee keer hetzelfde woord op een pagina, maar met twee heel andere betekenissen.

Wilt u tekst op uw site en folders aanpassen?  Addhoc wil bemiddelen om een deskundige tekstschrijver te vinden. En om vervolgens die sites en folders eerst op de doelgroep zelf te testen (offline). info@addhoc.nl. 

Lees ook ”conceptueel denken: overlap dyslexie en adhd” binnenkort op deze site.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Protected by WP Anti Spam